Bilirkişi Raporuna İtiraz Nasıl Yapılır? 2 Haftalık Süre, Ek Süre, Uzman Görüşü ve Bilirkişinin Reddi

Bilirkişi Raporuna İtiraz Nasıl Yapılır? 2 Haftalık Süre, Ek Süre, Uzman Görüşü ve Bilirkişinin Reddi

Hukuk davalarında bilirkişi raporuna itiraz süresi, raporun tebliğinden itibaren iki hafta. Ek rapor, açıklama ya da yeni bilirkişi talebi, ek süre şartları, uzman görüşü ve bilirkişinin reddi.

11 Kasım 2026 15:08
Bilirkişi Raporuna İtiraz Nasıl Yapılır? 2 Haftalık Süre, Ek Süre, Uzman Görüşü ve Bilirkişinin Reddi
0

BEĞENDİM

Davanın kaderini çoğu zaman hâkimden önce bir rapor belirler. Tazminat hesabı, inşaat ayıbı, kira bedeli, iş kazasındaki kusur oranı… Mahkeme bu konularda teknik bilgiye ihtiyaç duyduğunda bilirkişiye başvurur ve dosyaya giren rapor, kararın yönünü büyük ölçüde etkiler.

Rapor aleyhinize çıktığında yapılacak ilk şey sinirlenmek değil, takvime bakmaktır. Hukuk davalarında itiraz için tanınan süre kısa ve kaçırıldığında telafisi zor.

Bilirkişi raporuna itiraz süresi kaç gün?

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 281. maddesine göre taraflar, bilirkişi raporunun kendilerine tebliğ edildiği tarihten itibaren iki hafta içinde rapora karşı beyanda bulunabilir.

Süre, raporun mahkemeye verildiği gün değil, size ya da avukatınıza tebliğ edildiği gün başlar. Avukatınız varsa tebligat ona yapılır ve süre de onun tebliğ tarihinden işler. Elektronik tebligatta tebliğ tarihinin nasıl hesaplandığını kontrol etmek bu yüzden önemli.

İtirazda mahkemeden neler istenebilir?

Kanun, “itiraz” kelimesinden çok somut taleplerden söz eder. İki haftalık süre içinde mahkemeden şunları isteyebilirsiniz:

  • Eksikliklerin tamamlatılması: Raporda incelenmemiş bir konu, cevapsız kalmış bir soru ya da hesaba katılmamış bir belge varsa.
  • Bilirkişinin açıklama yapması: Raporda çelişkili ya da belirsiz ifadeler varsa.
  • Yeni bilirkişi atanması: Raporun yeniden değerlendirilmesi gerekiyorsa ya da bilirkişinin uzmanlık alanı konuya uymuyorsa.

Mahkeme, eksik ya da belirsiz noktalar için bilirkişiden yeni sorularla ek rapor alabilir, onu duruşmaya çağırıp sözlü açıklama isteyebilir. Gerekli görürse yeni bir bilirkişiye tekrar inceleme de yaptırabilir.

Bilirkişi raporuna itiraz için adım adım yapılacaklar

İki hafta yetmezse ek süre alınabilir mi?

Evet, ama şartları var. Rapora karşı beyanı bu sürede hazırlamak çok zor ya da imkânsızsa veya iş özel, teknik bir çalışma gerektiriyorsa, mahkemeye yine iki haftalık süre dolmadan başvurmanız gerekir. Mahkeme bu durumda, süre bitiminden itibaren işlemek üzere bir defaya mahsus ve en fazla iki hafta ek süre verebilir.

Ek süre talebi kendiliğinden kabul edilmez; neden zaman gerektiğini (örneğin hesap tablolarının bir mali müşavirce incelenmesi) dilekçede açıklamak gerekir.

İtiraz dilekçesinde nelere dikkat edilmeli?

Mahkemeler, “rapora itiraz ediyoruz” diye biten genel dilekçelere fazla ağırlık vermez. İşe yarayan itiraz, raporun nerede hatalı olduğunu tek tek gösterendir:

  • Raporun hangi sayfasında, hangi tespitin yanlış olduğunu belirtin.
  • Hesap hatası varsa doğru hesabı ve dayandığınız veriyi gösterin.
  • Bilirkişinin incelemediği delilleri ve belgeleri sayın.
  • Mahkemenin sorduğu ama raporda cevaplanmayan soruları yazın.
  • Dilekçenin sonunda ne istediğinizi açıkça belirtin: ek rapor mu, açıklama mı, yeni bilirkişi mi?

Kendi uzmanınızdan görüş alabilirsiniz

HMK’nin 293. maddesi, taraflara dava konusu olayla ilgili olarak kendi seçtikleri bir uzmandan bilimsel mütalaa alma imkânı tanır. Bu görüş, bilirkişi raporundaki teknik hataları göstermenin en güçlü yollarından biridir.

Ancak kanun, yalnızca uzman görüşü alınacağı gerekçesiyle ayrıca süre istenemeyeceğini de açıkça söyler. Yani mütalaayı iki haftalık süre içinde hazırlatmak ya da yukarıdaki ek süre şartlarını taşıyan gerekçeli bir talepte bulunmak gerekir. Hâkim, talep üzerine ya da kendiliğinden uzman kişiyi duruşmaya çağırıp dinleyebilir.

Bilirkişinin reddi ayrı bir yol

Rapora itiraz ile bilirkişinin reddi birbirine karıştırılmamalı. Bilirkişinin taraflardan biriyle akrabalığı, menfaat ilişkisi ya da tarafsızlığını şüpheye düşüren başka bir durumu varsa, hâkimler için geçerli yasaklılık ve ret sebepleri bilirkişiye de uygulanır (HMK md. 272).

Ret talebinin, ret sebebinin öğrenilmesinden itibaren en geç bir hafta içinde yapılması şarttır. Talep dosya üzerinden incelenir; kabul kararı kesindir, ret kararına ise ancak esas hakkındaki kararla birlikte kanun yoluna gidilebilir.

Hâkim rapora bağlı mı?

Hayır. HMK’nin 282. maddesine göre hâkim, bilirkişinin görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir. Rapor güçlü bir delildir ama tek başına bağlayıcı değildir. Bu yüzden zamanında ve gerekçeli yapılan bir itiraz, mahkemenin rapora olduğu gibi dayanmasını zorlaştırır.

Süresinde itiraz edilmeyen raporu ise mahkeme çoğu zaman tartışmasız kabul edilmiş saymaya yatkındır. İki haftalık sürenin kaçırılması, sonradan istinaf aşamasında aynı itirazları ileri sürmeyi de güçleştirebilir.

Rapor elinize geçince ne yapmalısınız?

  1. Tebliğ tarihini not edin. İki haftalık süreyi bu tarihten itibaren takvime işleyin.
  2. Raporu mahkemenin sorularıyla karşılaştırın. Cevapsız kalan her soruyu ve incelenmeyen her belgeyi listeleyin.
  3. Teknik destek gerekiyorsa erken davranın. Uzman görüşü ya da ek süre talebi için iki haftanın dolmasını beklemeyin.
  4. Dilekçeyi somut yazın. Hatalı tespiti sayfa numarasıyla gösterin, sonunda ek rapor mu, açıklama mı, yeni bilirkişi mi istediğinizi belirtin.
  5. Tarafsızlık sorunu varsa ayrı hareket edin. Ret sebebini öğrendiğiniz günden itibaren bir hafta içinde bilirkişinin reddini isteyin.

Hangi işlemde kaç gün süreniz olduğunu tek tabloda görün: İtiraz Süreleri Rehberi’ne göz atın.

Ceza ve idari davalarda durum

Bu yazıdaki süre ve usul, HMK’ye tabi hukuk davaları içindir. Ceza yargılamasında bilirkişi incelemesi Ceza Muhakemesi Kanunu’nun kendi kurallarına tabidir. İdari yargıda ise İdari Yargılama Usulü Kanunu, bilirkişi konusunda HMK hükümlerine yollama yapar. Ceza ya da idare davasında rapora itiraz edecekseniz, uygulanacak süreyi dosyanızın bağlı olduğu kanuna göre ayrıca kontrol etmeniz gerekir.

Sık Sorulan Sorular

Bilirkişi raporuna itiraz süresi ne kadar?

Hukuk davalarında raporun tebliğinden itibaren iki hafta. Teknik çalışma gerektiren durumlarda, bu süre içinde başvurulursa bir defaya mahsus en fazla iki hafta ek süre verilebilir.

Süre ne zaman başlar?

Raporun size veya avukatınıza tebliğ edildiği tarihten itibaren başlar, raporun mahkemeye sunulduğu tarihten değil.

Rapora itiraz edersem yeni bilirkişi atanır mı?

Atanması zorunlu değildir. Mahkeme önce aynı bilirkişiden ek rapor ya da açıklama isteyebilir; gerekli görürse yeni bilirkişi görevlendirir.

Kendi bilirkişimi getirebilir miyim?

Mahkemenin bilirkişisinin yerine geçecek bir bilirkişi getiremezsiniz; ancak seçtiğiniz bir uzmandan bilimsel mütalaa alıp dosyaya sunabilirsiniz.

Bilirkişiyi reddetme süresi kaç gün?

Ret sebebinin öğrenilmesinden itibaren en geç bir hafta.

Kısaca

  • Hukuk davalarında rapora itiraz süresi, tebliğden itibaren iki haftadır.
  • Ek rapor, bilirkişinin açıklama yapması ya da yeni bilirkişi istenebilir.
  • Teknik durumlarda bir defaya mahsus en fazla iki hafta ek süre alınabilir.
  • Kendi uzmanınızdan bilimsel mütalaa alabilirsiniz.
  • Bilirkişinin reddi için süre bir haftadır; hâkim rapora bağlı değildir.

Bu içerik 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 266-293. maddelerine dayanır ve genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Somut davanız için bir avukattan destek almanız önerilir.

İlgili Yazılar

Kaynaklar

Son güncelleme: · Yazar: Ahmet Rıfat Albuz

Bu yazı yürürlükteki mevzuata dayanarak genel bilgi vermek için hazırlandı. Hukuki bir sorununuz varsa ilgili kuruma ya da bir avukata danışın.

Bu yazı yorumlara kapatılmıştır.