Fiş Almama Cezası Ne Kadar? Müşteriye Belge Başına 8.700 TL, 5 İş Günü Kuralı ve Satıcının Cezası

0

BEĞENDİM

0

Fiş Almama Cezası Ne Kadar? Müşteriye Belge Başına 8.700 TL, 5 İş Günü Kuralı ve Satıcının Cezası

“Fiş ister misiniz?” sorusuna çoğu kişi “gerek yok” diye cevap verir. Ama fiş, satıcının vermesi gereken bir belge olduğu kadar müşterinin de alması gereken bir belge. Vergi Usul Kanunu bu yüzden belgeyi almayan müşteriye de ceza öngörüyor. 7524 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten sonra bu cezanın kuralları da netleşti.

İyi haber şu: Kanun, belgeyi alamayan müşteriye bir çıkış yolu da tanıyor.

Fiş almama cezası ne kadar?

VUK 353/3’e göre, fatura almak zorunda olan tüccar ve esnaf dışındaki kişilerin aşağıdaki belgeleri almadığı tespit edilirse her bir belge için özel usulsüzlük cezası kesiliyor:

• Fatura
• Gider pusulası
• Müstahsil makbuzu
• Serbest meslek makbuzu
• Perakende satış fişi
• Ödeme kaydedici cihaz (yazar kasa) fişi
• Giriş ve yolcu taşıma biletleri

Kanun metninde bu tutarlar 5.000 TL ve 50.000 TL olarak yazıyor. Yukarıdaki rakamlar, 588 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği ile 1 Ocak’tan itibaren uygulanmak üzere güncellenen tutarlar. Bu tutarlar her yıl yeniden belirleniyor.

Bu ceza kimlere uygulanır? Kanunun ifadesiyle “232. maddenin 1–5 numaralı bentlerinde sayılanlar dışında kalan kişiler”. Yani tüccar, serbest meslek erbabı, basit usul esnafı, defter tutan çiftçi ya da vergiden muaf esnaf olmayan kişiler. Pratikte bu, sıradan tüketici demek. Tüccar ve esnafın fatura almaması ise ayrıca 353/1 kapsamında cezalandırılıyor.

Cezadan kurtulmanın yolu: 5 iş günü içinde bildirim

Kanunun aynı bendinde şu istisna var: Müşteri, idare durumu öğrenmeden önce, belgenin düzenlenmesi gereken tarihi izleyen beş iş günü içinde belgenin düzenlenmediğini idareye bildirirse kendisine ceza kesilmiyor.

Bu kuralı iki noktası önemli kılıyor:

• Zamanlama: Bildirim, vergi müfettişi ya da denetim ekibi durumu tespit etmeden önce yapılmalı.
• Satıcıya etkisi: Müşteri süresinde bildirim yaparsa, belgeyi vermeyen satıcının cezası 353/1 ve 353/2’ye göre üç kat uygulanıyor.

Yani bu kural, müşteriyi cezadan korurken belgeyi vermeyen işletmeyi de caydırıyor. Bildirim kanalları konusunda GİB’in güncel duyurularını takip edin. Vergi İletişim Merkezi’ne 189 numaralı hattan ve Dijital Vergi Dairesi üzerinden ulaşabilirsiniz.

Belgeyi vermeyen satıcıya ne ceza var?

Satıcı tarafının cezaları daha ağır:

Satıcı tarafının ayrıntılarını özel usulsüzlük cezası yazımızda anlattık.

Fatura ne zaman zorunlu?

VUK 232’ye göre tüketici, tüccar ya da esnaftan yaptığı alışverişte bedel 12.000 TL’yi geçiyorsa satıcının fatura vermesi zorunlu. Bedel bu tutarın altındaysa ve müşteri isterse yine fatura verilmek zorunda. Bunun altındaki alışverişlerde fiş yeterli.

Bu tutar da yeniden değerlemeyle her yıl güncelleniyor.

Hangi durumlarda tespit yapılır?

Fiş almama cezası en çok şu durumlarda gündeme geliyor:

• Denetim: Vergi denetim ekiplerinin işyeri çıkışında yaptığı kontrollerde müşterinin elinde belge yoksa
• İnceleme: İşletme hakkında yapılan bir incelemede belgesiz satışların tespit edilmesi hâlinde

Ceza, tespit tutanağına dayanılarak düzenlenen ve size tebliğ edilen ihbarnameyle kesiliyor.

Ceza geldi, ne yapabilirim?

Özel usulsüzlük cezalarında üç seçenek var:

• İndirim: Tebliğden itibaren 30 gün içinde vergi dairesine başvurup cezayı vadesinde öderseniz, VUK 376 uyarınca indirimden yararlanabilirsiniz.
• Uzlaşma: Şartları varsa uzlaşma talep edebilirsiniz.
• Dava: Vergi mahkemesinde dava açabilirsiniz. Dava süresi tebliğden itibaren 30 gün.

Ayrıntılar için vergi mahkemesi dava süresi yazımıza bakabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Marketten fiş almazsam ceza yer miyim?
Denetimde fiş almadığınız tespit edilirse belge başına 8.700 TL özel usulsüzlük cezası kesilebilir.

Fiş almama cezası yılda en fazla ne kadar olabilir?
Bir takvim yılı içinde toplam 87.000 TL’yi geçemez.

Fiş vermeyen işletmeyi bildirirsem ne olur?
Belgenin düzenlenmesi gereken tarihi izleyen 5 iş günü içinde bildirirseniz size ceza kesilmez. İşletmenin cezası ise üç kat uygulanır.

Fiş vermeme cezası ne kadar?
Perakende satış fişi ya da yazar kasa fişi vermeyen işletmeye yıl içindeki ilk tespitte belge başına 14.000 TL ceza kesiliyor. Sonraki tespitlerde kanuna ekli cetveldeki daha yüksek tutarlar uygulanıyor.

Kaç TL üzerindeki alışverişte fatura zorunlu?
12.000 TL’yi aşan alışverişlerde fatura zorunlu. Daha düşük tutarlarda da müşteri isterse fatura verilmek zorunda.

Kısaca

• Fiş, fatura ya da makbuz almayan müşteriye belge başına 8.700 TL ceza kesiliyor. Yıllık üst sınır 87.000 TL.
• Belgenin verilmediğini 5 iş günü içinde idareye bildiren müşteriye ceza kesilmiyor. Bu durumda satıcının cezası üç kat oluyor.
• Fiş vermeyen işletmenin ilk tespitteki cezası belge başına 14.000 TL. Fatura vermeyen işletmenin cezası en az 17.000 TL.
• 12.000 TL’yi aşan alışverişlerde fatura zorunlu.
• Tutarlar her yıl ocak ayında güncelleniyor.

İlgili Yazılar

e-Arşiv Fatura İptal Süresi Geçerse Ne Olur?

Basit Usul Şartları ve Hadleri

Vergi Ziyaı Cezası Nedir?

Fiyat Etiketi Cezası ve Restoranda Kuver Yasağı

Vergi ve borç konularının tamamı tek sayfada: Ceza, gecikme zammı, haciz ve itiraz süreleri için Vergi Cezaları ve Borçları Rehberi‘ne göz atın.

Kaynaklar

• 213 sayılı Vergi Usul Kanunu: Mevzuat Bilgi Sistemi
• Gelir İdaresi Başkanlığı: gib.gov.tr