Bayram gecesi, yılbaşı, bir maç zaferi ya da sokağın sonundaki düğün. Kutlamanın sesi çoğu zaman havai fişekle, bazen de havaya sıkılan kurşunla duyulur. İkisi aynı gece aynı sokakta yaşanabilir ama hukuken çok farklı yerlerde dururlar: Biri çoğu durumda idari para cezasıyla biter, diğeri doğrudan hapis cezası gerektiren bir suçtur.
Aşağıda hangi durumda ne kadar ceza uygulandığını, cezanın dayandığı kanun maddeleriyle birlikte anlattık.
Türkiye’de havai fişek kullanımını her yerde ve her zaman yasaklayan genel bir kanun hükmü yok. Yasak çoğunlukla valilik veya kaymakamlık kararıyla gelir. Birçok il, özellikle yılbaşı, bayram ve düğün sezonu öncesinde, kamu düzeni ve yangın riski gerekçesiyle izinsiz havai fişek atılmasını yasaklayan kararlar yayımlar. Bazı illerde bu yasak sürekli, bazılarında belirli tarihlerle sınırlıdır.
Bu yüzden ilk bakmanız gereken yer, bulunduğunuz ilin valiliğinin ya da ilçenin kaymakamlığının internet sitesinde yayımlanan kararlardır.
Valilik ve kaymakamlık kararlarına uymayanlar hakkında İl İdaresi Kanununun 66. maddesi uygulanır. Bu madde, mülki amirlerin aldığı karar ve tedbirlere uymayanların Kabahatler Kanununun 32. maddesine göre cezalandırılacağını söyler. 32. madde “emre aykırı davranış” kabahatini düzenler ve bu yıl için tutarı 3.705 TL‘dir.
Cezaya, emri veren mülki amir karar verir. Tutar her yıl başında yeniden değerleme oranında güncellenir.
Havai fişeğin yarattığı ses, başkalarının huzurunu bozacak düzeydeyse Kabahatler Kanununun 36. maddesindeki gürültü kabahati de uygulanabilir. Bu cezaya kolluk ya da belediye zabıtası karar verir ve kişiler için tutarı 1.764 TL‘dir. Gürültü bir ticari işletmenin faaliyeti sırasında yapılırsa, örneğin bir düğün salonunun ya da mekânın gösterisinde, işletmeye 38.246 TL ile 191.867 TL arasında ceza verilir.
Komşu kaynaklı gürültüde nereye şikâyet edileceğini apartmanda gürültü yapma cezası yazımızda anlattık.
Havai fişek, insanların hayatını, sağlığını ya da malını tehlikeye atacak şekilde veya çevrede korku ve panik yaratacak biçimde kullanıldığında mesele idari cezadan çıkabilir. Türk Ceza Kanununun 170. maddesi, bu şekilde patlayıcı madde kullanan kişiye 1 yıldan 5 yıla kadar hapis cezası öngörür.
Havai fişeğin bu maddedeki “patlayıcı madde” kapsamında sayılıp sayılmayacağı ise olayın koşullarına göre değerlendirilir. Kalabalığın içine doğru atılan, bir binaya ya da araca isabet eden veya yangına yol açan bir fişek ile boş bir alanda kısa bir gösteri aynı şekilde ele alınmaz.
Kutlamalarda havaya silahla ateş etmek, havai fişekten çok daha ağır bir tablodur ve doğrudan suçtur. TCK’nın 170. maddesine göre:
Son iki hüküm, Aralık 2025’te 7571 sayılı Kanunla eklendi. Kullanılan silah ruhsatsızsa ayrıca silah mevzuatı kapsamında yargılama yapılır. Havaya atılan kurşunun birini yaralaması ya da öldürmesi hâlinde ise ayrıca kasten veya taksirle yaralama ve öldürme hükümleri gündeme gelir.
Silah ve kesici aletlerle ilgili diğer cezaları bıçak taşıma cezası yazımızda bulabilirsiniz.
İdari para cezalarının tamamı tek sayfada: Ödeme süresi, %25 indirim, itiraz ve zamanaşımı için İdari Para Cezaları Rehberi‘ne göz atın.
Maç kutlamaları her zaman sokakta kalmıyor; tribünde yaşanan olaylar da hem kulüplere hem taraftarlara yaptırım olarak dönebiliyor. Bu tarafı tribün cezası ve kart blokesi hakkındaki yazımızda anlattık.
Yılbaşı gecesi akla gelen tek hukuki soru havai fişek değil. Aile ya da arkadaş ortamında oynanan tombalanın durumunu yılbaşı tombalası ve kumar cezası hakkındaki yazımızda ele aldık.
Bulunduğunuz yerde valilik veya kaymakamlık yasağı varsa, buna uymayanlara Kabahatler Kanununun 32. maddesine göre 3.705 TL idari para cezası verilir. Gürültü nedeniyle ayrıca 1.764 TL gürültü cezası da uygulanabilir.
Bu, ilinizdeki valilik kararına bağlıdır. Bazı iller yılbaşı öncesinde izinsiz havai fişek kullanımını açıkça yasaklar. Atmadan önce valiliğin ya da kaymakamlığın duyurularını kontrol etmek gerekir.
Silahla havaya ateş etmek TCK’nın 170. maddesine göre 1 ila 5 yıl hapis cezası gerektirir. Düğün gibi kişilerin toplu olarak bulunduğu yerlerde ceza yarı oranında artırılır.
Evet. Ses ve gaz fişeği atabilen silahla ateş edilmesi hâlinde TCK’nın 170. maddesine göre 6 aydan 3 yıla kadar hapis cezası öngörülür.
Son güncelleme: · Yazar: Ahmet Rıfat Albuz
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla, yürürlükteki mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Ceza tutarları ve süreler her yıl güncellenebilir; size özel durumlarda bir avukata ya da ilgili kuruma danışmanızı öneririz. Hatalı veya eskimiş bir bilgi görürseniz bize bildirin.
1
Sosyal Medya Hesabı Neden Kapatılır? Platform Kuralları, Erişim Engeli Kararı ve İtiraz Yolları
2
Özel Hayatın Gizliliğini İhlal Suçu Cezası (TCK 134): Sosyal Medya İfşası 2-5 Yıl
3
KVKK Cezası Ne Kadar? Şirketlere 17 Milyon TL’ye Kadar Para Cezası, Kişilere Hapis: Fark ve Şikâyet Yolu
4
Gizli Ses Kaydı Almak Suç mu, Delil Sayılır mı? TCK 133 Cezası ve Yargıtay Yaklaşımı
5
Dolandırıldım, Ne Yapmalıyım? İlk 24 Saatte Atılacak Adımlar ve Param Geri Gelir mi?
