Kuryelere SRC-KURYE Zorunluluğu 1 Ocak’ta Başlıyor: Belgesiz Kuryeye ve İşletmeye Ceza Ne Kadar?

0

BEĞENDİM

0

Kurye gruplarında son haftalarda aynı soru dönüyor: “Ocakta belgesi olmayanın motoru bağlanacak mı?” Bir kısmı yeni bir erteleme bekliyor, bir kısmı kurs arıyor, bir kısmı da konuyu hiç duymamış.

Takvim belli: Kurye işletmeciliği kapsamında motor ya da araç kullanan kuryelerden istenen mesleki yeterlilik belgesi, yani halk arasındaki adıyla SRC-KURYE, 1 Ocak 2027’den itibaren denetimlerde aranmaya başlıyor. O tarihe iki aydan az kaldı.

SRC-KURYE zorunluluğu nereden çıktı?

Mayıs 2025’te Karayolu Taşıma Yönetmeliğinde yapılan değişiklikle kurye işletmeciliği ilk kez ayrı bir faaliyet olarak tanımlandı ve bunun için P1 ve P2 yetki belgeleri getirildi:

• P1: İl içinde ya da farklı illerin birbirine komşu ilçeleri arasında kurye işletmeciliği yapacaklar,
• P2: Bir veya birden fazla ilde bu faaliyeti yürütecekler.

Bu yetki belgelerine kayıtlı taşıtları süren kuryelerden mesleki yeterlilik belgesi istenmesi de aynı değişiklikle kurala bağlandı. Başta bu yükümlülük için bir yıllık geçiş süresi tanınmıştı. Bu yıl 16 Mayıs’ta Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle bu süre 1 Ocak 2027’ye kadar uzatıldı.

Yani bugün belgesi olmayan kuryeye bu gerekçeyle ceza yazılmıyor; ama yeni yılın ilk gününden itibaren durum değişiyor.

Belgesiz kuryeye ceza ne kadar?

Ceza, Karayolu Taşıma Kanununun 26. maddesinde. Kanun, mesleki yeterlilik belgesi olmadan taşıt kullanmayı iki tarafa ayrı ayrı cezalandırıyor:

• Kuryeye (şoföre): Kanundaki aralık 3.500 TL ile 35.000 TL arası.
• Kuryeyi çalıştıran işletmeciye: 8.500 TL ile 85.000 TL arası.

Bu tutarlar her yıl yeniden değerleme oranında artıyor. Bu yıl alt sınırlar kurye için yaklaşık 4.392 TL, işletmeci için yaklaşık 10.666 TL düzeyinde. Belgenin aranmaya başlayacağı ocak ayında ise bu rakamlar, 3 Kasım’da %27,83 olarak açıklanan yeniden değerleme oranıyla artmış olacak: alt sınır kurye için yaklaşık 5.614 TL, işletmeci için yaklaşık 13.634 TL.

Kanunda bir de koruma hükmü var: Belgesiz şoför nedeniyle ceza yazılan kişiye, 48 saat geçmeden aynı kabahat için ikinci bir ceza verilmiyor. Belgesiz çalışmanın genel cezası ve hangi tutarın uygulanacağı konusunu SRC cezası yazımızda ayrıntılı anlattık.

Ceza sadece kuryeye mi yazılır?

Hayır. Kanun belgesiz kuryeyi çalıştıran işletmeciyi de ayrıca cezalandırıyor ve işletmeciye düşen ceza, kuryeye düşenden yüksek. Kendi motoruyla, kendi adına P1 yetki belgesi alarak çalışan kuryelerde ise kurye ile işletmeci aynı kişi olabiliyor; bu durumda iki ceza da aynı kişiyi ilgilendirebilir.

Bu yüzden işletmeler için de takvim önemli: Ocak ayından itibaren yapılacak bir denetimde, ekipteki her belgesiz kurye işletme için ayrı bir ceza riski demek.

Kuryelerin bilmesi gereken diğer kurallar

Yönetmelik yalnızca belge şartı getirmedi. P1 ve P2 yetki belgesi sahiplerine şu yükümlülükler de yüklendi:

• Koruyucu ekipman: Çalıştırdıkları kuryelere mevzuata uygun koruyucu ekipman sağlamak ve kullanılmasını takip etmek.
• “KURYE” yazısı: Reflektif yelek ve kask üzerine “KURYE” ibaresi ile firmanın U-Net numarasını görünecek şekilde yazdırmak.
• Yasaklı eşya: Satılması, sevki ve ticareti yasak olan eşyayı taşımamak.
• Valilik kararları: Faaliyet gösterilen ildeki mülki amirin geçici kararlarına uymak.

Bu yükümlülüklere uymayan yetki belgesi sahiplerine yönetmelikte “uyarma” verilmesi öngörülüyor; uyarmaların birikmesi, yönetmelikteki diğer yaptırımları gündeme getirebiliyor. Valilik motor yasaklarına uymamanın sonuçlarını motor yasağına uymamanın cezası yazımızda bulabilirsiniz.

Yeni bir erteleme olacak mı?

Şu an için resmî bir erteleme yok. Kurye örgütlerinden bazı temsilciler eğitim merkezlerine erişim ve belge maliyetini gerekçe göstererek süre istediklerini, bazıları da yargı yoluna başvurduklarını açıkladı. Ancak bu yazının hazırlandığı tarih itibarıyla Resmî Gazete’de yeni bir uzatma yayımlanmış değil; yürürlükteki tarih 1 Ocak 2027.

Bu nedenle “nasılsa ertelenir” diye beklemek risk taşıyor. Yeni bir karar yayımlanırsa bu yazıyı güncelleyeceğiz.

Kuryeler şimdiden ne yapmalı?

1. Durumunu netleştir. Bir firmaya bağlı mı çalışıyorsun, yoksa kendi adına P1 yetki belgesiyle mi? Belge ve ceza yükümlülüğü buna göre şekilleniyor.
2. Belge sürecini başlat. Mesleki yeterlilik belgesi için yetkili eğitim kurumlarına başvurup eğitim ve sınav takvimini öğren. Ocak öncesi yoğunluk olacağını hesaba kat.
3. Ekipmanı kontrol et. Kask ve yeleğinde “KURYE” yazısı ile firmanın U-Net numarası olmalı.
4. Diğer belgeleri unutma. Ehliyet sınıfı, araç muayenesi ve sigorta gibi trafik yükümlülükleri ayrıca denetleniyor; motosiklet için kontrol listesini motosiklette ceza yememek için yazımızda topladık.

Yeni çıkan ve değişen bütün düzenlemeler tek sayfada: Güncel Mevzuat Rehberi‘ne göz atın.

Sık Sorulan Sorular

SRC-KURYE belgesi ne zaman zorunlu?

Kurye işletmeciliği kapsamındaki kuryelerden mesleki yeterlilik belgesi, bu yıl mayısta yapılan yönetmelik değişikliğiyle 1 Ocak 2027’ye kadar aranmıyor. Bu tarihten itibaren denetimlerde aranacak.

SRC-KURYE belgesi olmayan kuryeye ceza ne kadar?

Kanundaki aralık kurye için 3.500–35.000 TL, işletmeci için 8.500–85.000 TL. Yeniden değerlemeyle bu yıl alt sınırlar yaklaşık 4.392 TL ve 10.666 TL; 1 Ocak’tan itibaren yaklaşık 5.614 TL ve 13.634 TL olacak.

Belgesiz kurye cezası işletmeye de yazılır mı?

Evet. Kanun, belgesiz kuryeyi çalıştıran işletmeciye kuryeden ayrı ve daha yüksek bir ceza öngörüyor.

SRC-KURYE süresi yine uzatılacak mı?

Şu an resmî bir uzatma kararı yok. Yürürlükteki son tarih 1 Ocak 2027; yeni bir karar ancak Resmî Gazete’de yayımlanırsa geçerli olur.

Kısaca

• Kurye işletmeciliği için P1 ve P2 yetki belgeleri Mayıs 2025’te getirildi.
• Kuryelerden mesleki yeterlilik belgesi (SRC-KURYE) 1 Ocak 2027’den itibaren aranacak.
• Belgesiz kuryeye ve kuryeyi çalıştıran işletmeciye ayrı ayrı ceza yazılıyor.
• Alt sınırlar bu yıl yaklaşık 4.392 TL ve 10.666 TL; ocaktan itibaren yaklaşık 5.614 TL ve 13.634 TL.
• Kask ve yelekte “KURYE” yazısı ile U-Net numarası zorunlu.

İlgili Yazılar

• SRC Cezası Ne Kadar? Belgesiz Şoföre ve İşverene Ayrı Ceza, Bu Yılki Alt Sınırlar
• Motor Yasağına Uymamanın Cezası Ne Kadar? Valilik Kararı, Kuryeler ve Scooter İçin 3.705 TL
• Motosiklette Ceza Yememek İçin Kontrol Listesi: Kask, Eldiven, Plaka, Egzoz ve Ehliyet Cezaları
• LPG’li Araç Kapalı Otoparka Girebilir mi? Yasak, AVM İstisnası ve LPG’yi Ruhsata İşletmeme Cezası

Kaynaklar

• Karayolu Taşıma Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik (Resmî Gazete, 15.5.2025): Resmî Gazete
• Karayolu Taşıma Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, md. 15 (Resmî Gazete, 16.5.2026, 33255): Resmî Gazete
• 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu, md. 26: Mevzuat Bilgi Sistemi
• Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, “SRC-KURYE belgesi için süre uzatılıyor” duyurusu: uab.gov.tr