SRC Cezası Ne Kadar? Belgesiz Şoföre ve İşverene Ayrı Ceza, Bu Yılki Alt Sınırlar

0

BEĞENDİM

0

Ticari plakalı bir araçta direksiyona geçen, servis şoförlüğü yapan, kamyon kullanan ya da kurye olarak çalışan herkesin karşılaştığı bir soru var: “SRC belgem yok, ceza ne kadar?” İnternette dolaşan rakamlar birbirini tutmuyor, çünkü cezayı belirleyen kanun bir aralık öngörüyor ve bu aralığın alt sınırı her yıl güncelleniyor.

Bu yazıda SRC belgesinin dayanağını, şoföre ve işverene verilen cezayı ve rakamların neden farklı göründüğünü kanun metnine dayanarak anlattık.

SRC belgesi nedir, kimler almak zorunda?

SRC, “sürücü mesleki yeterlilik belgesi”nin kısaltması. 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun 5. maddesine göre, karayoluyla yük ve yolcu taşımacılığı faaliyetlerinde kullanılan ticari araçlarda çalışan şoförlerin sürücü mesleki yeterlilik belgesi alması zorunludur.

Uygulamada belge türleri yapılan işe göre ayrılır: yolcu taşımacılığında SRC1 (uluslararası) ve SRC2 (yurt içi), yük taşımacılığında SRC3 (uluslararası) ve SRC4 (yurt içi), tehlikeli madde taşımacılığında ise ayrıca SRC5 aranır. Hangi işte hangi belgenin gerektiği, Karayolu Taşıma Yönetmeliğinde düzenlenir.

SRC cezası ne kadar?

Karayolu Taşıma Kanununun 26. maddesi, mesleki yeterlilik belgesi olmadan taşıt kullanmayı iki tarafa ayrı ayrı cezalandırır:

• Şoföre: kanundaki aralık 3.500 TL ile 35.000 TL arası,
• İşletmeciye (aracı çalıştıran firmaya): 8.500 TL ile 85.000 TL arası.

Bu tutarlar 2025’te 7546 sayılı Kanunla belirlendi. Kabahatler Kanununa göre idari para cezaları her yıl yeniden değerleme oranında güncellendiği için, bu yıl alt sınırlar şoför için yaklaşık 4.392 TL, işletmeci için yaklaşık 10.666 TL düzeyine çıkıyor. İnternette sık görülen bu iki rakam, aralıkların bu yılki alt sınırlarıdır. Yeniden değerleme oranı 3 Kasım 2026’da %27,83 olarak açıklandığı için bu alt sınırlar 1 Ocak 2027’den itibaren şoför için yaklaşık 5.614 TL, işletmeci için yaklaşık 13.634 TL olacak.

Aralık içinde hangi tutarın uygulanacağı, aynı maddeye 2025’te eklenen hükümle Bakanlıkça çıkarılan yönetmelikte belirlenir. Bu yüzden somut cezada tutanakta yazan tutar esas alınır.

Ceza kime yazılır?

SRC’siz çalışmanın cezası yalnızca şoföre kesilmez. Kanun, belgesiz şoförü çalıştıran işletmeciyi de ayrıca cezalandırır. Yani bir firmanın SRC’si olmayan bir şoförü araca vermesi durumunda, hem şoför hem de firma ayrı ayrı ceza alabilir.

İşletmecinin kendisinin mesleki yeterlilik belgesi olmadan faaliyet göstermesi de ayrı bir ihlaldir (md. 26/1-k) ve 8.500 TL ile 85.000 TL arası cezası vardır. Bu ihlal, aynı takvim yılı içinde üçüncü ve sonraki tekrarlarında bir kat artırılarak uygulanır.

Ödeme ve itiraz

Karayolu Taşıma Kanununa göre verilen idari para cezaları tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir. Kabahatler Kanunundaki genel kurala göre ödeme süresi içinde yapılan ödemede yüzde 25 indirim uygulanır. Cezaya tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilir.

SRC cezası trafik cezası değil, Karayolu Taşıma Kanunu kapsamında bir idari para cezasıdır; trafik kurallarına aykırılıklar ayrıca cezalandırılır. Bu yıl ağırlaşan araç cezalarından biri için plakasız araç kullanma cezası yazımıza bakabilirsiniz.

Tüm trafik cezaları tek sayfada: Güncel tutarlar, ceza puanları, ödeme ve itiraz için Trafik Cezaları Rehberi‘ne göz atın.

Sık Sorulan Sorular

SRC cezası ne kadar?

Karayolu Taşıma Kanununa göre SRC belgesi olmadan ticari araç kullanan şoföre 3.500–35.000 TL, işletmecisine 8.500–85.000 TL aralığında ceza öngörülüyor. Yeniden değerleme ile bu yıl alt sınırlar şoför için yaklaşık 4.392 TL, işletmeci için yaklaşık 10.666 TL’dir.

Hususi araçla SRC gerekir mi?

Hayır. SRC zorunluluğu, karayoluyla yük ve yolcu taşımacılığında kullanılan ticari araçlarda çalışan şoförler içindir. Kendi hususi aracınızı kişisel amaçla kullanmak için SRC gerekmez.

SRC cezası şoföre mi firmaya mı yazılır?

Her ikisine de yazılabilir. Kanun, belgesiz taşıt kullanan şoförü ve onu çalıştıran işletmeciyi ayrı ayrı cezalandırır.

SRC cezasına itiraz edilebilir mi?

Evet. Tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilir. Ödeme süresi ise bir aydır.

Kısaca

• Ticari araçlarda yük ve yolcu taşıyan şoförler için SRC belgesi zorunludur.
• Belgesiz şoföre 3.500–35.000 TL, işletmecisine 8.500–85.000 TL aralığında ceza öngörülür.
• Bu yıl alt sınırlar yeniden değerleme ile yaklaşık 4.392 TL ve 10.666 TL.
• Aralık içindeki tutar Bakanlık yönetmeliğine göre belirlenir; tutanaktaki rakam esas alınır.
• Ödeme süresi bir ay; itiraz süresi 15 gün.

İlgili Yazılar

• Ehliyeti Yanında Bulundurmamanın Cezası Ne Kadar? Kimliğe Yüklü Ehliyet
• Plakasız Araç Kullanma Cezası: 46.000 TL, 30 Gün Ehliyet ve Araç Men
• Muayenesiz Araç Cezası Ne Kadar? 7 İş Günü İzin ve Gecikme Farkı
• Trafik Cezası Taksitlendirme ve Yapılandırma: 4 Eşit Taksit, Tecil ve Geç Ödemenin Bedeli

Kaynaklar

• 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu, md. 5 ve 26 (7546 sayılı Kanunla değişik): Mevzuat Bilgi Sistemi
• 5326 sayılı Kabahatler Kanunu, md. 17: Mevzuat Bilgi Sistemi