Genel sağlık sigortası (GSS) prim borcu olanların son günlerde en çok sorduğu soru aynı: “Borcum silinecek mi?” Haberlere göre yaklaşık 1 milyon kişinin GSS prim borcunu silecek bir düzenleme hazırlanıyor ve bir torba kanun teklifine eklenmesi bekleniyor.
Ama şu an elimizde resmi bir metin yok. Aşağıda kamuoyuna yansıyan bilgileri, neyin kesin neyin belirsiz olduğunu ve borcunuz varsa bugünden bilmeniz gereken kuralları ayrı ayrı anlattık.
Kısa cevap: Henüz kesin değil. Düzenleme, Meclis’e sunulması beklenen bir torba kanun teklifine eklenmek üzere hazırlanıyor. Haberlerde öne çıkan bilgiler şunlar:
Hangi yıllara ait borçların, hangi şartlarla silineceği ve başvuru gerekip gerekmeyeceği teklif metni yayımlanmadan bilinemez. Sosyal medyada dolaşan “e-Devlet’te GSS borcu sildirme ekranı açıldı” gibi paylaşımlara itibar etmeyin; şu an böyle bir başvuru yok.
Bu kural yeni değil, zaten yürürlükte. 5510 sayılı Kanunun 93. maddesine göre SGK’nın prim ve diğer alacakları, ödeme süresinin dolduğu tarihi izleyen takvim yılı başından başlayarak 10 yıllık zamanaşımına tabidir.
Ancak zamanaşımı kendiliğinden işleyen bir “silinme” anlamına gelmez. SGK’nın tahsil için yaptığı ödeme emri, haciz gibi işlemler zamanaşımını keser ve süre yeniden başlayabilir. Yeni düzenlemenin bu noktada nasıl bir yol izleyeceği teklif metniyle netleşecek. Kamu alacaklarında zamanaşımının genel mantığını kamu borçlarında tahsil zamanaşımı yazımızda anlattık.
Gelir testi sonucuna göre prim ödeyen (5510 md. 60/1-g kapsamındaki) genel sağlık sigortalıları için kural şu: Sağlık hizmeti almak için başvuru tarihinde, tecil ve taksitlendirilmiş borçlar hariç 60 günden fazla prim ve prime ilişkin borcunuz bulunmaması gerekir (5510 md. 67).
Bu kuralın istisnaları da kanunda sayılmış. Borç olsa bile şu durumlarda sağlık hizmeti verilir:
Düzenleme yasalaşmadan yapılan ödemelerin sonradan iade edilip edilmeyeceği de teklif metnine bağlı. Geçmiş af ve yapılandırmalarda ödenen tutarların genellikle iade edilmediğini hatırlatalım.
Gelir testi sonucunda düşük gelirli olduğu anlaşılan aileler için GSS dışında başka destekler de bulunuyor. e-Devlet üzerinden sosyal yardım başvurusunun nasıl yapıldığını ayrı bir yazıda anlattık.
Kesin tarih yok. Düzenlemenin bir torba kanun teklifine eklenmesi ve teklifin bütçe görüşmelerinden sonra Meclis’e gelmesi bekleniyor. Silinme ancak kanun yürürlüğe girince mümkün olur.
Hayır. Şu an yürürlükte bir düzenleme ve başvuru ekranı bulunmuyor. Bu yönde dolaşan paylaşımlar doğru değil.
60 günden fazla borcu olanlar kural olarak sağlık hizmeti alamaz. Acil durumlar, 18 yaş altı çocuklar, trafik ve iş kazaları gibi istisnalarda borç aranmaz. Taksitlendirilen borç da engel değildir.
SGK prim alacakları, ödeme süresinin dolduğu yılı izleyen takvim yılı başından itibaren 10 yılda zamanaşımına uğrar. Haciz ve ödeme emri gibi işlemler bu süreyi keser.
SGK alacaklarını 6183 sayılı Kanuna göre takip ettiği için banka hesabı ve diğer mal varlıklarına haciz uygulanabilir. Haczin sınırları borcun türüne ve gelirin niteliğine göre değişir.
Yeni yılda değişen cezalar ve yeni kanunlar tek sayfada: Tutarların nasıl arttığını ve son düzenlemeleri Güncel Mevzuat Rehberi‘nde bulabilirsiniz.
Son güncelleme: · Yazar: Ahmet Rıfat Albuz
Bu yazı yürürlükteki mevzuata dayanarak genel bilgi vermek için hazırlandı. Hukuki bir sorununuz varsa ilgili kuruma ya da bir avukata danışın.
1
Sosyal Medya Hesabı Neden Kapatılır? Platform Kuralları ve İtiraz
2
Özel Hayatın Gizliliğini İhlal Suçu Cezası (TCK 134): Sosyal Medya İfşası 2-5 Yıl
3
KVKK Cezası Ne Kadar? Şirketlere 17 Milyon TL’ye Kadar Para Cezası, Kişilere Hapis: Fark ve Şikâyet Yolu
4
Dolandırıldım, Ne Yapmalıyım? İlk 24 Saatte Atılacak Adımlar ve Param Geri Gelir mi?
5
Gizli Ses Kaydı Almak Suç mu, Delil Sayılır mı? TCK 133 Cezası ve Yargıtay Yaklaşımı
